تجدیدنظرخواهی
تجدیدنظرخواهی موضوع بحث امروز ما است و به سوال های شما در این زمینه پاسخ می دهیم.
1-تجدیدنظرخواهی یعنی چه؟
2-چند بار می شود به رای دادگاه اعتراض کرد؟
3-در چه مواردی امکان تجدیدنظرخواهی وجود دارد؟
4-چقدر طول می کشد که جواب تجدیدنظر بیاید؟
5-چقدر احتمال دارد که رای در تجدیدنظرخواهی عوض بشود و رای برگردد یا شکسته شود؟
6-دادگاه تجدیدنظر حضوری است یا غیر حضوری؟ آیا طرفین را به جلسه دعوت می کنند؟
7-آیا دادگاه تجدیدنظر باید جلسه تشکیل بدهد؟
8-چقدر طول می کشد که دادگاه تجدیدنظر رای صادر کند؟
9-اگر حکم در مرحله تجدیدنظر نقض شود آیا پرونده به همان دادگاه بدوی ارسال می شود یا دادگاه تجدیدنظر رای صادر می کند؟
10-در تجدیدنظرخواهی چه چیزهایی بررسی می شود؟
![تجدیدنظرخواهی](https://adlgar.com/wp-content/uploads/2023/06/تجدیدنظرخواهی-یعنی-چه-1-1024x683.png)
رسیدگی دو مرحله حق شهروندان است
یکی از حقوق شهروندان در نظام حقوقی ایران رسیدگی دو مرحله ای نسبت به آرای دادگاه ها است چون احتمال دارد که قاضی دادگاه بدوی در رسیدگی دچار اشتباه شده باشد مرحله دومی نیز برای رسیدگی پیش بینی می گردد
تا احتمال خطا در پرونده ها کمتر گردد و حقوق افراد در معرض تضییع قرار نگیرد.
تجدیدنظر در لغت به معنای بازنگری و اصلاح کردن است و تعریف حقوقی اصطلاح تجدیدنظر خواهی نیز با معنای لغوی آن تفاوت چندانی ندارد و مترادف قضاوت دوباره در خصوص امری است.
طبیعی است که شخصی به رای صادر شده از دادگاه هنگامی که به ضرر اوست اعتراض داشته باشد و خواستار بازبینی اعمال دادگاه نخستین و رسیدگی پرونده در مراجع بالاتر از مرجع کنونی و صدور حکم مقتضی باشد
بر همین اساس شخص معترض به رای (تجدیدنظر خواه) با ارسال دادخواست تجدیدنظر به مراجع بالاتر بازنگری و اصلاح رای صادره در دادگاه بدوی را درخواست می کند.
فلسفه تجدیدنظرخواهی چیست
فلسفه وجود مرجع تجدیدنظر جایز الخطا بودن انسان ها است و با توجه به این عامل دستگاه قضایی باید امکانی فراهم کند که تمامی دعاوی دو بار مورد قضاوت قرار بگیرد
و البته قاضی که رایش در معرض نقد و بررسی قضات دادگاه تجدیدنظر قرار می گیرد با دقت نظر بالاتری رسیدگی می کند
طبق قانون ایران اکثر آرایی که از دادگاه های بدوی صادر می گردد قابل تجدیدنظرخواهی در دادگاه های تجدیدنظر استان می باشد
تا دوباره مورد قضاوت قرار بگیرند و دادگاه تجدیدنظر همان اختیاراتی را دارد که دادگاه بدوی از آن برخوردار است و می تواند به تمامی امور لازم دستور بدهد مثلاً دستور بدهد که پرونده مجدد به کارشناسی ارسال شود
یا مجدد از شهود تحقیق صورت بگیرد یا تحقیق محلی مجدد تکرار شود یا جلسه رسیدگی برگزار کند.
کار دادگاه تجدیدنظر دوباره قضاوت کردن و بازبینی اعمال دادگاه بدوی است و اگر تشخیص دهد هر کدام از این امور به درستی صورت نگرفته است می تواند دوباره به آنها دستور بدهد.
علاوه بر این موارد، اگر تشخیص بدهد که قانون دیگری باید بر موضوع حاکم باشد می تواند رای بدوی را نقض کند.
البته در نظر داشته باشید که چنین حقی برای یک بار به اشخاص اعطاء می گردد و شخص نمی تواند از حکم چندین بار تجدیدنظرخواهی کند.
دلیل تجدیدنظرخواهی
هنگامی که شخص تجدیدنظرخواهی می کند حتماً به علت و دلیلی این کار را انجام می دهد.
چه در امور حقوقی و چه در امور کیفری باید برای تجدیدنظرخواهی خود دلایل ارایه بدهید.
قانون گذار اکثر این دلایل را در چند دسته قرار می دهد و اشخاصی که تجدیدنظرخواهی می کنند باید یک کدام از این دلایل و علل را به عنوان جهت تجدیدنظرخواهی انتخاب کنند
البته این به این معنی نیست که دادگاه تجدیدنظر به موارد دیگری که خودش تشخیص بدهد رسیدگی نمی کند
به عنوان مثال شما علت تجدیدنظرخواهی خود را عدم توجه قاضی به دلایل تان می دانید اما دادگاه تجدیدنظر تشخیص می دهد که رای باید به علت عدم صلاحیت قاضی نقض شود.
دلایل تجدیدنظرخواهی که قانون آن را پیش بینی کرده است موارد زیر است و شما در تجدیدنظرخواهی خود باید به یک کدام از این موارد اشاره کنید در غیر این صورت تجدیدنظرخواهش شما ناقص است.
1-ادعای عدم اعتبار ادله یا مدارک استنادی دادگاه
2- ادعای مخالف بودن رای با قانون
3- ادعای عدم صلاحیت دادگاه صادر کننده رای یا وجود یکی از جهات رد دادرس
4- ادعای عدم توجه دادگاه به ادله ابرازی
5-ادعای مخالف بودن رای با موازین شرعی و یا مقررات قانونی.
6- ادعای فقدان شرایط قانونی شهادت شهود.
در چه آرایی امکان تجدیدنظرخواهی وجود دارد
مطابق قانون، اکثر آرا قابل تجدیدنظر می باشند و شاید شایسته باشد که آرای غیر قابل تجدیدنظر را بررسی کنیم.
در دعاوی حقوقی، آرای زیر غیر قابل تجدیدنظر می باشد
1-احکام مستند به اقرار در دادگاه
2-احکام مستند به رای یک یا چند نفر کارشناس که طرفین کتبا رای آنان را قاطع دعوا قرار داده باشند
3- در صورتی که طرفین دعوا با توافق کتبی حق تجدیدنظرخواهی خود را ساقط کرده باشند
در دعاوی کیفری، موارد زیر غیر قابل تجدیدنظرخواهی است
1- جرائم تعزیری درجه هشت باشد.
2- جرائم مستلزم پرداخت دیه یا ارش، در صورتی که میزان یا جمع آنها کمتر از یک دهم دیه کامل باشد.
احتمال شکستن رای در تجدیدنظر چقدر است
تجدیدنظر مرحله ای است که بعضی ها از آن می ترسند و بعضی ها به آن امید دارند و شاید تنها امید آنها برای تغییر رای باشد
پس قاعدتاً این سوال برای هر دو طرف پرونده پیش می آید که احتمال شکست یا نقض رای در مرحله تجدیدنظر چقدر می باشد
شخصی که در دادگاه بدوی حکم به نفع او صادر می شود از نقض و شکست رای در مرحله تجدیدنظر ترس دارد و هرچند از صدور رای در دادگاه بدوی به نفع خودش خوشحال و شادمان است
اما در ته دل خود همیشه این استرس را دارد که نکند دادگاه بالاتر رای را نقض کند.
شخصی هم که در دادگاه بدوی حکم به ضرر او صادر می شود به دادگاه تجدیدنظر به عنوان آخرین کورسوی امیدش نگاه می کند، امیدی که ماه ها او را به شوق اجرای عدالت سر پا نگه می دارد
اما میان همه این بیم و امیدها واقعیت چیست و چند درصد احتمال دارد که رای دادگاه اول در مرحله تجدیدنظر نقض شود؟
در پاسخ به این سوال باید بگوییم که هیچ چیزی بیشتر از پنجاه پنجاه نمی توان گفت البته اگر دلیل تجدیدنظرخواهی شما یکی از مواردی است که در بالا به آن اشاره کردیم باید بگوییم که احتمال نقض رای در دادگاه تجدیدنظر بسیار بالا می باشد.
نکته ای که باید در نظر داشته باشید این است که با صدور رای بدوی پرونده تمام نشده است، نه از برد اظهار خوشحالی زیاد کنید و نه از باخت ناراحت و ناامید شوید و در نظر داشته باشید که اگر دادگاه را به جنگ میان دو طرف تشبیه کنیم
هنوز نیمی از راه باقی مانده است.
این مسئله را به این علت مطرح کردیم که بدانید صدور رای قطعی پایان کار است و قبل از آن احتمال نقض رای و برگشت ورق به نفع یا ضرر شما وجود دارد.
دادگاه تجدیدنظر حضوری است یا غیر حضوری
بسیاری از ما در مورد روند رسیدگی دادگاه در مرحله تجدیدنظر سوال می پرسند و نگران هستند که دادگاه فقط طرف مقابل یا شخصی که تجدیدنظرخواهی کرده است را به دادگاه دعوت کند.
این سوال زیاد از ما پرسیده می شود که آیا در دادگاه تجدیدنظر طرفین به دادگاه دعوت می شوند؟
در پاسخ به این سوال باید بگوییم که رسیدگی دادگاه تجدیدنظر اصولاً غیر حضوری است و دادگاه انطباق رای با قوانین را بررسی می کند و رای را تایید یا نقض می کند و البته در مواردی آن را مجدد به دادگاه بدوی ارسال می کند
اما همان گونه که گفتیم دادگاه تجدیدنظر در این زمینه دارای اختیارات کامل می باشد و اگر تشخیص بدهد که نیاز به تشکیل جلسه می باشد جلسه رسیدگی تشکیل می دهد و وقت جلسه رسیدگی را از طریق سامانه ثنا به دو طرف ابلاغ می کند.
در دادگاه های کیفری اوضاع اندکی متفاوت می باشد و دادگاه تجدیدنظر در مواردی مطابق قانون باید جلسه رسیدگی تشکیل بدهد، به خصوص در مواردی که حکم حبس صادر شده است.
در این مورد توجه شما را به متن قانون جلب می کنیم.
“هر گاه جرم از جرایم مستوجب مجازات های حدود، قصاص و جرایم غیر عمدی مستوجب بیش از نصف دیه و یا جرایم تعزیری درجه چهار و پنج باشد به طور مطلق و در جرایم تعزیری درجه شش و هفت در صورت محکومیت به حبس و در سایر جرایم در صورت اقتضاء، دادگاه تجدیدنظر با صدور دستور تعیین وقت رسیدگی، طرفین و اشخاصی را که حضورشان ضروری است احضار می کند. طرفین میتوانند شخصاً حاضر شوند یا وکیل معرفی کنند. در هر حال عدم حضور یا عدم معرفی وکیل مانع از رسیدگی نیست.”
در هر حال همان گونه که گفتیم در صورت تعیین جلسه رسیدگی این امر از طریق سامانه ابلاغ الکترونیکی ( ثنا)
به طرفین پرونده ابلاغ می گردد و از این جهت جای نگرانی وجود ندارد هرچند که روند کنونی دادگاه های تجدیدنظر متمایل به رسیدگی غیر حضوری است.
رسیدگی دادگاه تجدیدنظر چقدر طول می کشد
بعد از انجام تجدید نظرخواهی و تبادل لوایح ( البته در دادگاه حقوقی) و ارجاع پرونده به دادگاه تجدیدنظر، پرونده تعیین شعبه می شود و شما پیامکی با مضمون زیر دریافت می کنید.
خانم ……………………..پرونده شما به شماره 140147920001145955 و شماره بايگاني 0300620 به شعبه33 تجديدنظر- مازندران ارجاع شد در صورت نياز به حضور، ابلاغ خواهد شد.
آقای ……………………………پرونده شما به شماره 140168920000037293 و شماره بايگاني 0300670 به شعبه45 تجديدنظر-تهران ارجاع شد در صورت نياز به حضور، ابلاغ خواهد شد.
بعد از دریافت این پیامک نیازی به مراجعه حضوری به دادگاه نمی باشد و مطابق قانون، شعب دادگاه تجدیدنظر به ترتیب وصول پرونده ها به نوبت رسیدگی خواهند کرد و بستگی به شلوغی و خلوتی آن شعبه کار شما پیش می رود
و شما نمی توانید از وقت نظارت طولانی دادگاه تجدیدنظر شکایت کنید.
نتیجه اینکه، هیچ کس نمی تواند به شما بگوید که رسیدگی در دادگاه تجدیدنظر چقدر طول می کشد و کاملاً بستگی به شعبه ای دارد که پرونده به آن ارجاع می شود.
تنها چیزی که می توان گفت این است که با توجه به شلوغی دادگاه های تجدیدنظر،اصولاً وقت رسیدگی طولانی است و این امر تقصیر هیچ کسی نیست زیرا برخی گمان می کنند مثلاً وکیل آنها کم کاری کرده است
که پرونده بعد از چند ماه به صدور رای منتهی نشده است اما این گونه نیست.
دادگاه تجدیدنظر چگونه رسیدگی می کند
همان گونه که در بالا اشاره کردیم دادگاه تجدیدنظر دارای اختیارات کامل در رسیدگی به پرونده می باشد و در مواردی با توجه به اینکه مرجع نظارتی است نظرش بر دادگاه بدوی تحمیل می گردد.
همان گونه که گفتیم اصولا رسیدگی دادگاه تجدیدنظر، به صورت غیر حضوری می باشد و برگزاری جلسه رسیدگی در دادگاه تجدیدنظر استثنایی است.
دادگاه تجدید نظر می تواند رای بدوی را تایید کند یا در پرونده های حقوقی، دستور رفع نقص صادر کند و یا به هر کدام از عللی که مطرح کردیم رای دادگاه بدوی را فسخ کند.
هر کدام از این مواردی که مطرح کردیم اتفاق بیفتد باید در نظر داشته باشید که رای صادره از دادگاه تجدیدنظر قطعی است و شما مجبور به تمکین از این رای هستید و تعداد آرای بسیار کمی است
که علاوه بر تجدیدنظرخواهی بتوانید به دیوان عالی کشور هم ببرید و از آن فرجام خواهی کنید.
در نظر داشته باشید دادگاه تجدیدنظر اگر رای را نقض کند نسبت به صدور رای اقدام خواهد کرد اما اگر نسبت به نقض قرار ( قرار دادگاه) اقدام کند پرونده را برای ادامه رسیدگی به دادگاه بدوی بر می گرداند.
مهلت تجدیدنظر از رای چقدر می باشد
مطابق قانون مهلت تجدیدنظرخواهی از رای دادگاه بدوی 20 روز از تاریخ ابلاغ می باشد.
البته این مهلت برای اشخاصی که در خارج از کشور به سر می برند دو ماه از تاریخ ابلاغ می باشد و اگر رای صادره غیابی باشد مهلت 20 روزه تجدیدنظرخواهی از تاریخ انقضای مدت واخواهی محسوب می گردد ( به اعتراض به احکام غیابی واخواهی می گویند)
جالب است بدانید که رعایت این مهلت در نظر قانون گذار به اندازه ای مهم است که در صورت تجدیدنظرخواهی خارج از مهلت، اصلا به تجدیدنظرخواهی شخص رسیدگی نمی شود.
تجدیدنظرخواهی حقوقی و تبادل لوایح
علاوه بر مواردی که گفتیم در تجدیدنظرخواهی حقوقی، بحث تبادل لوایح نیز وجود دارد.
بعد از تجدیدنظرخواهی دفتر دادگاه بدوی به تجدیدنظرخوانده ابلاغی مبنی بر تبادل لوایح انجام می دهد.
به عبارت دیگر مدیر دفتر دادگاه صادر کننده رای بدوی یک نسخه از دادخواست تجدیدنظرخواهی طرف مقابل و پیوست های آن را برای شما(تجدیدنظرخوانده) ارسال می کند
و در ابلاغ مزبور از شما می خواهد که ظرف مدت ده روز از تاریخ ابلاغ در پاسخ به تجدیدنظرخواهی شخص هر پاسخی که دارید ارایه بدهید
بعد از گذشت این مهلت چه شما پاسخی بدهید و چه پاسخی ندهید پرونده به دادگاه تجدیدنظر می رود.
تبادل لوایح در پرونده های کیفری وجود ندارد و پس از انجام تجدیدنظر خواهی، پرونده به مرجع تجدیدنظر ارسال می گردد.
توقیف خودرو و پلمب مغازه به علت بی حجابی، قانونی یا غیر قانونی
سوال های کوتاه
تجدیدنظرخواهی یعنی چه
تجدیدنظر در لغت به معنای بازنگری و اصلاح کردن است و تعریف حقوقی اصطلاح تجدیدنظر خواهی نیز با معنای لغوی آن تفاوت چندانی ندارد و مترادف قضاوت دوباره در خصوص امری است.
آمدن جواب دادگاه تجدیدنظر چقدر طول می کشد؟
هیچ کس نمی تواند پاسخ قطعی به این سوال می دهد و هیچ چیز در این زمینه مشخص نیست.
احتمال نقض رای در دادگاه تجدیدنظر چقدر است؟
چیزی بیش از پنجاه، پنجاه نمی توان گفت.
دفتر وکالت عدل گر در چه زمینه هایی پرونده می پذیرد؟
دفتر وکالت عدل گر با سابقه 20 ساله در زمینه دعاوی کیفری مثل خیانت در امانت،کلاهبرداری، فروش مال غیر و… و دعاوی ملکی و بانکی با تعیین وقت مشاوره قبلی پذیرای پرونده های شما عزیزان می باشد.
در نظر داشته باشید دفتر وکالت عدل گر در زمینه جرایم مربوط به مواد مخدر و دعاوی کارگر و کارفرما، هیچ گونه پرونده ای نمی پذیرد و حتی مشاوره نیز ارایه نمی دهد.
خواهش مندیم از تماس در این زمینه ها خودداری کنید.
شماره تماس های ما برای دریافت وقت مشاوره تلفنی و حضوری
021-88657789
021-58784
0998-1288800
آدرس ما: جردن-بلوار ستاری-پلاک 3- واحد 18